f De computer en de Geest

Digitale tekstanalyse heeft een enorme vlucht genomen in de afgelopen decennia en dat biedt nieuwe mogelijkheden voor de bestudering van de Bijbel. Maar hoe verhouden zich kwantitatieve, ‘objectieve’ onderzoeksmethoden tot het ‘verstaan’ van teksten, dat sinds het eind van de 19e eeuw vaak als de tegenpool van ‘verklaren’ werd beschouwd? Wanneer men kijkt naar exegetische hulpmiddelen, zoals concordanties en synopsen die al eeuwenlang in gebruik waren voordat de computer in beeld kwam, ziet men echter vooral continuïteit. De eerste decennia van de opkomende discipline van ‘Bijbel en computer’ richtten zich voornamelijk op het imiteren van deze hulpmiddelen, alhoewel de vraag hoe de computer ook werkelijk kan leiden tot methodologische vernieuwing ook gesteld werd. Het antwoord op deze vraag verandert mee met ontwikkelingen in de informatica en digitale tekstanalyse. Dit geldt ook voor de huidige ontwikkelingen op het gebied van kunstmatige intelligentie en Machine Learning.