2004
Volume 26, Issue 4
  • ISSN: 0169-2216
  • E-ISSN: 2468-9424

Abstract

Beperkt aan het werk vormt het vervolg op de in 2007 verschenen publicatie Beter aan het werk. In beide monitorrapportages is de kernvraag of het ziekteverzuim en arbeidsongeschiktheidsvolume dalen en de arbeidsparticipatie van mensen met (voormalige) gezondheidsbeperkingen toeneemt. Drie instituten hebben een bijdrage geleverd: het SCP, het CBS en TNO Kwaliteit van Leven. Het rapport draait om de thema's ziekteverzuim, Wajong en arbeidsparticipatie van mensen met gezondheidsbeperkingen. Hoofdstuk 1 vat de bevindingen samen en gaat in op de kernvraag, met als conclusie dat de arbeidsparticipatie van arbeidsbeperkten zich niet in positieve zin ontwikkelt en dat het ziekteverzuim nog verder teruggedrongen kan worden. In de hoofdstukken 2 t/m 8 worden de onderliggende onderzoeken en analyses beschreven. De methoden zijn goed verantwoord, de resultaten zijn uitgebreid en helder beschreven. Het boek bevat daarmee een schat aan kennis en informatie voor onderzoekers en beleidsmakers. Het plaatje rond verzuim en participatie is met dit boek echter niet compleet. Hieronder ga ik op drie hoofdstukken nader in en noem ik enkele relevante aanvullende onderzoeken. In hoofdstuk 2 van Beperkt aan het werk wordt de NEA (Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden) van TNO en CBS als bron gebruikt voor de ziekteverzuimontwikkeling in Nederland. Omdat Nederland op dit moment geen integrale ziekteverzuimstatistiek van werknemers kent, zijn we voor het volgen van de ontwikkelingen in ziekteverzuim namelijk afhankelijk van twee enquêteonderzoeken. De NEA meet het individuele ziekteverzuim op basis van zelfrapportage van werknemers en de CBS-Kwartaalenquête ziekteverzuim brengt het verzuim van bedrijven in kaart. De NEA laat zien dat mensen met een chronische aandoening aanzienlijk meer verzuimen dan overige werknemers. Verder blijkt dat het verzuimpercentage flink gedaald is, van 4,8 in 2007 naar 4,1 in 2007 en 2008. Nadere analyse van de CBS-Kwartaalenquête in de toekomst lijkt zinnig. In 2007 zijn twee grote cohortonderzoeken onder langdurig zieken gestart: het return-2-work onderzoek van TNO en het Weg naar WIA-onderzoek van APE en AStri. Hoofdstuk 3 beschrijft het return-2-work onderzoek. Geconcludeerd wordt dat er ruimte is om het langdurige verzuim verder terug te dringen. Voor niet iedere werknemer wordt namelijk tijdig een probleemanalyse gemaakt en juist in die gevallen is het verzuim vaker langdurig. De onderzoekers kunnen echter niet uitsluiten dat juist voor werknemers met benutbare functionele mogelijkheden, vaker tijdig een probleemanalyse is gemaakt. Ook het Weg naar WIA-onderzoek – waar de focus op het effect van begeleiding bij terugkeer naar werk lag – kent dit 'oorzaak-gevolgprobleem'. Toch zullen er zeker verbetermogelijkheden bij de re-integratie van verzuimers zijn. Bij de poortwachterstoets die UWV uitvoert bij de WIA-aanvraag, blijkt namelijk dat in 10% van de gevallen de re-integratie-inspanningen van werkgevers onvoldoende waren. In hoofdstuk 7 constateert het CBS dat de arbeidsparticipatie van mensen met een langdurige aandoening en een arbeidsongeschiktheidsuitkering tussen 2004 en 2008 is gedaald. Dit terwijl het overheidsbeleid erop gericht is mensen met gezondheidsbeperkingen te laten participeren in betaald werk. Ik wil hier de nieuwe Monitor Arbeidsbeperkten en Werk 2007-2009 van UWV tegenover zetten. Deze laat zien dat de arbeidsparticipatie tussen 2007 en 2008 wel degelijk is gestegen, maar in 2009 – als gevolg van de economische crisis – weer is gedaald. De verschillen in trends kunnen te maken hebben met de definities, maar ook met het ontbreken van het jaar 2007 in de CBS-analyse. Verder moet de lezer zich realiseren dat door invoering van de WIA met de hogere toetredingsdrempel en de herbeoordelingsoperatie WAO het arbeidsongeschiktenbestand is 'verhard' sinds 2004. Een lichte daling van de arbeidsparticipatie hoeft daarom niet bij voorbaat te betekenen dat het beleid niet werkt.

Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.5117/2010.026.004.012
2010-12-01
2021-10-18
Loading full text...

Full text loading...

http://instance.metastore.ingenta.com/content/journals/10.5117/2010.026.004.012
Loading
This is a required field
Please enter a valid email address
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error