2004
Volume 23, Issue 3
  • ISSN: 1384-5829
  • E-ISSN: 2352-118X

Abstract

Abstract

This article presents the first results of work-in-progress of a teacher development team that works on teaching Dutch 20th century literature. The starting point of this project was: so-called modern literature has to be dealt with as a phenomenon that is to students in secondary education. Our analysis of the main problems that teachers experience with 20th century literary history has led to a set of principles that will serve as guidelines for the design of a model for teaching 20th century literature. We present a first draft of this model that aims to offer a series of lessons in a digital framework resembling a network of texts. This web of 20th century literature will combine two perspectives: at the one hand a contextual perspective on the literary text (‘text in context’), in which a central literary text is compared to contemporary historical texts and developments, at the other hand a longitudinal perspective (‘text in frame’), in which the text is compared to texts and developments from different time periods by using transhistorical themes or frames. The development of the first series of lessons according to our guidelines provides insights that will contribute to a next version of the web under construction.

Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.5117/NEDLET2018.3.003.BAX
2018-12-01
2021-11-28
Loading full text...

Full text loading...

/deliver/fulltext/13845829/23/3/03_NEDLET2018.3_BAX.html?itemId=/content/journals/10.5117/NEDLET2018.3.003.BAX&mimeType=html&fmt=ahah

References

  1. Anbeek, T., en Schenkeveld·Van der Dussen, M.A., ‘17 februari 1992. De redactie van Nederlandse literatuur, een geschiedenis komt tot de ontdekking dat in het boek met geen woord over Beatrijs gerept wordt. Canonvorming’. In: Schenkeveld-Van der Dussen, M.A. (red.), Nederlandse literatuur. een geschiedenis, Noordhoff Uitgevers, Groningen, 1993, 872-877.
    [Google Scholar]
  2. Anbeek, T., Geschiedenis van de literatuur in Nederland, Uitgeverij De Arbeiderspers, Amsterdam, 1999.
    [Google Scholar]
  3. Attridge, D., The singularity of literature, Taylor & Francis, Londen, 2004.
    [Google Scholar]
  4. Bax, S., De taak van de schrijver. Het poëticale debat in de Nederlandse literatuur, 1968-1985, Next Academic, Den Bosch, 2007.
    [Google Scholar]
  5. Bax, S., ‘Over literatuur, engagement en autonomie. De literaire schrijver als onruststoker’, in: De Leeswolf, 16, 2010-1., 4, 278-281.
    [Google Scholar]
  6. Bax, S., ‘Over literatuur, engagement en autonomie. Het ernstige spel van de literatuur’, in: De Leeswolf, 16, 2010-2, 5, 349-352.
    [Google Scholar]
  7. Bax, S., ‘Over literatuur, engagement en autonomie. Heruitvinding van de literaire autonomie’, in: De Leeswolf, 16, 2010-3, 6.
    [Google Scholar]
  8. Bax, S., ‘Geschiedenis van de Nederlandse literatuur’, in: Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde, 130, 2014, 1, Platform boekbeoordelingen, 17-1-2014.
    [Google Scholar]
  9. Bax, S., ‘Leren de wereld te lezen. Over het belang van de Neerlandistiek’, in: Vaktaal, 2018, 1, 22-23 en in Diggit Magazine, 5-4-2018.
    [Google Scholar]
  10. Bax, S., De literatuur draait door. De schrijver in het mediatijdperk. Uitgeverij Prometheus, Amsterdam, 2019.
    [Google Scholar]
  11. Bax, S. & Mantingh, E., ‘Moderne literatuurgeschiedenis, ofwel: historische letterkunde van de 20ste eeuw?’, in: Mottart, A., en Vanhooren, S. (red.), Zevenentwintigste conferentie Het schoolvak Nederlands, Academia Press, Gent, 2013, 200-203.
    [Google Scholar]
  12. Bax, S., Herten, M. van, Mantingh, E., en Witte, T., ‘Waar zijn de hoeders van het literatuuronderwijs?’, in: Neerlandistiek.nl, 25-1-2017.
    [Google Scholar]
  13. Bax, S., en Honings, R., ‘De terugkeer van de auteur in de literatuurgeschiedenis’, lezing congres Achter de Verhalen 7. De terugkeer van de geschiedenis, 18-4-2018.
    [Google Scholar]
  14. Beach, R. e..a., Teaching Literature to Adolescents, Taylor & Francis, New York/London, 2016, 11-12.
    [Google Scholar]
  15. Beeks, S., Alsof het woord geen actie is. Hugo Claus en het engagement in de jaren zestig, Universiteit Antwerpen, Antwerpen2013.
    [Google Scholar]
  16. Bel, J., Bloed en rozen. Geschiedenis van de Nederlandse literatuur 1900-1945, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam, 2016.
    [Google Scholar]
  17. Bel, J., ‘De literatuurgeschiedenis als blikopener en identiteitsvormer. Theorie en praktijk van de literatuurgeschiedschrijving’, lezing congres Achter de Verhalen 7. De terugkeer van de geschiedenis, 19-4-2018.
    [Google Scholar]
  18. Bimmel, P., en Rijlaarsdam, G., ‘Het kan altijd beter. Van probleemdiagnose naar onderwijs van eigen makelij’, in: Bimmel, P. e.a. (red.), Handboek Ontwerp Talen, Vossiuspers, Amsterdam, 2008, 13-39.
    [Google Scholar]
  19. Bork, G.J. van, en Laan, N., Van Romantiek tot postmodernisme, Uitgeverij Coutinho, Bussum, 2010.
    [Google Scholar]
  20. Boven, E. van, en Kemperink, M., Literatuur van de moderne tijd, Uitgeverij Coutinho, Bussum, 2006.
    [Google Scholar]
  21. Brems, H., Altijd weer vogels die nesten beginnen. Geschiedenis van de Nederlandse literatuur, 1945-2005, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam, 2006.
    [Google Scholar]
  22. Brillenburg Wurth, K., en Rigney, A. (red.), Het leven van teksten. Een inleiding tot de literatuurwetenschap, Amsterdam University Press, Amsterdam, 2008.
    [Google Scholar]
  23. Carr, N., Het ondiepe. Hoe onze hersenen omgaan met internet, Maven Publishing, Amsterdam, 2011.
    [Google Scholar]
  24. Coppen, P.A., ‘De meesterschapsteams Nederlands over een nieuw curriculum’, in: Neerlandistiek voor de Klas, 11-2-2018.
    [Google Scholar]
  25. Couzijn, M., en Wenderich, P., ‘Voorbereidend wetenschappelijk? Onderzoekend leren in het schoolvak Nederlands op vwo-niveau’, in: Mottart, A., en Vanhooren, S. (red.), Drieentwintigste conferentie Het schoolvak Nederlands, Academia Press, Gent, 2009, 290.
    [Google Scholar]
  26. Drie, J. van, en Boxtel, C. van, ‘Historical reasoning. Towards a framework for analyzing students’ reasoning about the past’, in: Educational Psychology Review, 20, 2008, 2, 87-110.
    [Google Scholar]
  27. Doesselaar, F. van, Bewegend lezen. Voorstel tot een cinematografische leeshouding, De Drukkerij, Middelburg, 2017.
    [Google Scholar]
  28. Dorleijn, G.J., Geest, D. de, en Verstraeten, P., Literatuur. Elementaire deeltjes 50, Amsterdam University Press, Amsterdam, 2017.
    [Google Scholar]
  29. Ebbens, S. en Ettekoven, S., Effectief leren. Basisboek, Noordhoff Uitgevers, Groningen, 2013.
    [Google Scholar]
  30. Geest, D. de, ‘ Methodologische diversiteit. Knuvelder voorbij – voorbij Knuvelder?’. In: Bekkering, H. en Gelderblom, A. J. (red.), Veelstemmig akkoord. Naar een nieuwe literatuurgeschiedenis, Nederlandse Taalunie, Den Haag, 1997, 17-43.
    [Google Scholar]
  31. Ham, L., Door Prometheus geboeid. De autonomie en autoriteit van de moderne Nederlandse auteur, Uitgeverij Verloren, Hilversum, 2015.
    [Google Scholar]
  32. Heynders, O, ‘Lijnen en geleidelijkheid: theorie en praktijk van de literatuurgeschiedschrijving in Nederland’, in: ‘Gij letterdames en gij letterheren’, Nieuwe mogelijkheden voor taalkundig en letterkundig onderzoek in Nederland, KNAW, Amsterdam, 2004, 42-70.
    [Google Scholar]
  33. Heynders, O., Correspondenties. Gedichten lezen met gedichten, Amsterdam University Press, Amsterdam, 2006.
    [Google Scholar]
  34. Honings, R., Jensen, L., en Van Marion, O., Schokkende boeken!, Uitgeverij Verloren, Hilversum, 2014.
    [Google Scholar]
  35. Klein, S., Grever, M., en Boxtel, C. van, ‘Zie, denk, voel, vraag, spreek, hoor en verwonder. Afstand en nabijheid in geschiedenisonderwijs en erfgoededucatie in Nederland’, in: Tijdschrift voor geschiedenis, 124, 2011, 380-395.
    [Google Scholar]
  36. Koek, M., Janssen, T., Hakemulder, F., en Rijlaarsdam, G., ‘Literary reading and critical thinking. Measuring students’ critical literary in Secondary Education’, in: Scientific Study of Literature, 6, 2016, 2, 243-277.
    [Google Scholar]
  37. Koopman, E.M., ‘Effects of “literariness” on emotions and on empathy and reflection after reading’, in: Psychology of Aesthetics, Creativity, and the Arts, 10, 2016, 1, 82-98.
    [Google Scholar]
  38. Koopman, E., ‘Zo fijn dat het niet fout kan zijn.’ De invloed van (re)creatief schrijven op lezen. Stichting Lezen, Amsterdam, 2017.
    [Google Scholar]
  39. Korsten, F.W., ‘Regels en ontregeling. Literatuur en vijf soorten van kennis.’ In: Hilberdink, K., en Wagenaar, S. (red.), Leescultuur onder vuur. Zes voordrachten over geletterdheid, KNAW, Amsterdam, 2006, 27-34.
    [Google Scholar]
  40. Korsten, F.W., Vondel belicht. Voorstellingen van soevereiniteit, Uitgeverij Verloren, Hilversum, 2006.
    [Google Scholar]
  41. Leesmonitor – Het Magazine: Digitaal lezen, anders lezen? Stichting Lezen, Amsterdam, 2016.
  42. Mantingh, E., Brandsma, F. en Visser, A., ‘De zaak V. Een lessenreeks voor 3 vwo over De burggravin van Vergi als cold case’, in: Madoc, 27, 2013, 4, 203-212.
    [Google Scholar]
  43. Mooij, J.J.A., ‘De zin van een literaire canon’, in: –, De wereld der waarden. Essays over cultuur en samenleving, Uitgeverij Meulenhoff, Amsterdam, 1987, 121-132.
    [Google Scholar]
  44. Peer, W. van, Hakemulder, J., en Zyngier, S., ‘Lines on feeling. Foregrounding, aesthetics and meaning’, in: Language and literature, 16, 2007, 2, 197-213.
    [Google Scholar]
  45. Pieters, J., Historische letterkunde vandaag en morgen, Amsterdam University Press, Amsterdam, 2011.
    [Google Scholar]
  46. Pieterse, S., en Duyvendak, L. (red.), Van spiegels en vensters. De literaire canon in Nederland, Uitgeverij Verloren, Amsterdam, 2009.
    [Google Scholar]
  47. Pleij, H., Vaessens, T., en Mathijsen, M., ‘Dit is wat iedereen gelezen moet hebben’, in: NRC Handelsblad, 5-3-2005.
    [Google Scholar]
  48. Plomp, T., en Nieveen, N. (red.), Educational design research, SLO, Enschede, 2013.
    [Google Scholar]
  49. Rock, J., Franssen, G., en Essink, F. (red.), Literatuur in de wereld. Handboek moderne letterkunde, Uitgeverij Vantilt, Nijmegen, 2013.
    [Google Scholar]
  50. Rooden, A. van, Literatuur, autonomie en engagement. Pleidooi voor een nieuw paradigma, Amsterdam University Press, Amsterdam, 2015.
    [Google Scholar]
  51. Ruiter, F. en Smulders, W., Literatuur en moderniteit in Nederland 1840-1980, Uitgeverij De Arbeiderspers, Amsterdam, 1996.
    [Google Scholar]
  52. Ruiter, F. en Smulders, W., Alleen blindgeborenen kunnen de schrijver verwijten dat hij liegt. Over het schrijverschap van Willem Frederik Hermans, Uitgeverij De Bezige Bij, Amsterdam, 2010-1.
    [Google Scholar]
  53. Ruiter, F., en Smulders,W., ‘Van moedwil tot misverstand, van Dorleijn tot Vaessens. Kritische kanttekeningen uit het veld’, in: Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde, 126, 2010-2, 1, 63-85.
    [Google Scholar]
  54. Ruiter, F., en Smulders, W., ‘The aggressive logic of singularity: Willem Frederik Hermans’, in: Journal of Dutch Literature, 4, 2013, 1, 4-42.
    [Google Scholar]
  55. Rutten, D., De ernst van het spel. Willem Frederik Hermans en de ethiek van de persoonlijke mythologie, Uitgeverij Verloren, Hilversum, 2016.
    [Google Scholar]
  56. Schenkeveld van der Dussen, M.A. e.a. (red.), Nederlandse literatuur. Een geschiedenis, Uitgeverij Martinus Nijhoff, Groningen, 1993.
    [Google Scholar]
  57. Schrijvers, M., Janssen, T., Fialho, S. en Rijlaarsdam, G., ‘The impact of literature education on students’ perceptions of self and others. Exploring personal and social learning experiences in relation to teacher approach’, in: L1. Educational Studies in Language and Literature, 16, 2016, 1-37.
    [Google Scholar]
  58. Slings, H., Toekomst voor de Middeleeuwen. Middelnederlandse literatuur in het voortgezet onderwijs, Uitgeverij Prometheus, Amsterdam, 2000.
    [Google Scholar]
  59. Slings, H., ‘Het waarom en hoe van het historisch literatuuronderwijs’. In: Goosen, H., Forum of arena. Opvattingen over literatuuronderwijs. Een stand van zaken in 2007, VON-cahier 1, 2007. taalunieversum.org/inhoud/von-cahier-1/het-waarom-en-hoe-van-historisch-literatuuronderwijs (Geraadpleegd op 25-6-2018)
    [Google Scholar]
  60. Steinz, P., Lezen etcetera. Gids voor de wereldliteratuur, Uitgeverij Prometheus, Amsterdam, 2003.
    [Google Scholar]
  61. Van, I. van de, ‘De literatuurwetenschap was nog nooit zó nodig’, in: Diggit Magazine, 24-8-2017.
    [Google Scholar]
  62. Ven, P.-H. van der, ‘Literaire competentie: een beschouwing’ In: D.Schram en A.Raukema (red.), Lezen in de lengte en lezen in de breedte. De doorgaande leerlijn in wetenschappelijk perspectief, Uitgeverij Eburon, Delft, 2006, 185-206.
    [Google Scholar]
  63. Vaessens, T., ‘Literatuurgeschiedschrijving’, in: Literatuur / De groene Amsterdammer1, 2005, 32-37.
    [Google Scholar]
  64. Vaessens, T., De revanche van de roman, Uitgeverij Vantilt, Nijmegen, 2008.
    [Google Scholar]
  65. Vaessens, T., Geschiedenis van de moderne Nederlandse literatuur, Uitgeverij Vantilt, Nijmegen, 2013.
    [Google Scholar]
  66. Vriend, G. de, ‘Op weg naar zelfstandig lezen van literatuur,’ in: Tjilp, 6, 1996, 4, 95-100.
    [Google Scholar]
  67. Witte, T., Het oog van de meester. Een onderzoek naar de literaire ontwikkeling van havo- en vwo-leerlingen in de tweede fase van het voortgezet onderwijs, Uitgeverij Eburon, Delft, 2008.
    [Google Scholar]
  68. Witte, T. & Mantingh, E., ‘BOEM! Paukeslag. Nieuw elan voor het literatuurgeschiedenisonderwijs, ‘ in: Handboek literatuuronderwijs 2017-2018. Nieuw elan in literatuuronderwijs. (https://www.handboekliteratuuronderwijs.nl, Geraadpleegd op 12-10-2018)
    [Google Scholar]
  69. Witte, T., Mantingh, E., en Herten, M. van, ‘Doodtij in de delta. Stand en toekomst van het Nederlandse literatuuronderwijs,’ in: Spiegel der letteren, 59, 2017, 1, 115-143.
    [Google Scholar]
http://instance.metastore.ingenta.com/content/journals/10.5117/NEDLET2018.3.003.BAX
Loading
This is a required field
Please enter a valid email address
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error