2004
  1. Home
  2. Publicaties
  3. Gedrag & Organisatie
  4. Volume 39, Nummer 1
  5. Artikel
Volume 39, Issue 1
  • ISSN: 0921-5077
  • E-ISSN: 1875-7235
file format pdf download PDF

Samenvatting

Samenvatting

Zelfgerapporteerde burn-outklachten blijken vooral onder jongere werknemers toegenomen. Om aanknopingspunten te vinden voor de aanpak hiervan is meer inzicht nodig in de heterogeniteit binnen deze groep met betrekking tot deze klachten. Dit onderzoek richt zich op verschillen in burn-outklachten onder jonge werknemers, en op factoren die daarbij een rol spelen. Met de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden van TNO/CBS hebben we onderzocht (1) hoe burn-outklachten zich sinds 2014 bij jonge werknemers hebben ontwikkeld, opgesplitst naar opleidingsniveau, en (2) welke verbanden er zijn tussen enerzijds verschillende achtergrond- en werkkenmerken en anderzijds burn-outklachten bij jonge werknemers in het algemeen, alsook (3) binnen subgroepen op basis van opleidingsniveau. Resultaten laten een stijgende trend in burn-outklachten voor alle opleidingsniveaus zien. Ook blijkt dat er binnen de groep jonge werknemers risicogroepen zijn, onder andere op basis van geslacht, leeftijd en opleidingsniveau. Maar vooral werkkenmerken zoals ervaren baanonzekerheid, hoge taakeisen en weinig autonomie blijken een belangrijke rol te spelen bij het verklaren van verschillen in burn-outklachten. Ook zien wij dat hogere taakeisen een sterkere samenhang met burn-outklachten hebben bij middelbaar opgeleiden dan bij hoger opgeleiden. Psychosociale werkkenmerken vormen daarom belangrijke aanknopingspunten voor interventies gericht op het voorkomen dan wel verminderen van burn-outklachten onder jongere werknemers.

© Van Veen et al.
Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.5117/GO2026.1.005.VEEN
2026-03-01
2026-03-22
Loading full text...

Full text loading...

/deliver/fulltext/09215077/39/1/GO2026.1.005.VEEN.html?itemId=/content/journals/10.5117/GO2026.1.005.VEEN&mimeType=html&fmt=ahah

References

  1. Akkermans, J., Brenninkmeijer, V., Van den Bossche, S. N. J., Blonk, R. W. B., & Schaufeli, W. B. (2013). Young and going strong? A longitudinal study on occupational health among young employees of different educational levels. Career Development International, 18(4), 416-435. https://doi.org/10.1108/CDI-02-2013-0024
     [Google Scholar]
  2. Aust, B., Møller, J. L., Nordentoft, M., Frydendall, K. B., Bengtsen, E., Jensen, A. B., Garde, A. H., Kompier, M., Semmer, N., Rugulies, R., & JaspersS. Ø. (2023). How effective are organizational-level interventions in improving the psychosocial work environment, health, and retention of workers? A systematic overview of systematic reviews. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 49(5), 315-329. https://doi.org/105271/sjweh.fi/article/4097
     [Google Scholar]
  3. Bakker, A. B., Demerouti, E., & Sanz-Vergel, A. (2023). Job demands-resources theory: Ten years later. Annual Review of Organizational Psychology and Organizational Behavior, 10(1), 25-53. https://doi.org/10.1146/annurev-orgpsych-120920-053933
     [Google Scholar]
  4. Bialowolski, P., Weziak-Bialowolska, D., Lee, M. T., Chen, Y., VanderWeele, T. J., & McNeely, E. (2021). The role of financial conditions for physical and mental health: Evidence from a longitudinal survey and insurance claims data. Social Science & Medicine, 281, 114041. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2021.114041
     [Google Scholar]
  5. Bussing, H., & Pomp, M. (2022). Monitor Aanpak jeugdwerkloosheid: Achtergronddocument eerste monitor. SEO Economisch Onderzoek.
     [Google Scholar]
  6. CBS. (z.d.). Enquête beroepsbevolking (EBB). https://www.cbs.nl/nl-nl/onze-diensten/methoden/onderzoeksomschrijvingen/korte-onderzoeksomschrijvingen/enquete-beroepsbevolking--ebb--
     [Google Scholar]
  7. CBS. (2019). Inkomen van werkenden. CBS. https://www.cbs.nl/-/media/_pdf/2019/10/2019st09-inkomen-van-werkenden_web.pdf
     [Google Scholar]
  8. Curran, T., & Hill, A. P. (2019). Perfectionism is increasing over time: A meta-analysis of birth cohort differences from 1989 to 2016. Psychological Bulletin, 145(4), 410-429. https://doi.org/10.1037/bul0000138
     [Google Scholar]
  9. De Beer, P. T., & Conen, W. S. (2024). De waarde van werk in Nederland: Resultaten van de Waarde van Werk Monitor 2019-2023. AIAS. https://hdl.handle.net/11245.1/a7337cf2-2a2c-41ef-88f8-dc9b5fbcdb37
     [Google Scholar]
  10. De Lange, A. H., Taris, T. W., Kompier, M. A. J., Houtman, I. L. D., & Bongers, P. M. (2005). Different mechanisms to explain the reversed effects of mental health on work characteristics. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 31(1), 3-14. https://doi.org/10.5271/sjweh.843
     [Google Scholar]
  11. Guseva Canu, I., Marca, S. C., Dell’Oro, F., Balazs, A., Bergamaschi, E., Bianchi, R., Bislimovska, J., Koscec Bjelajac, A., Bugge, M., Busneag, C.I., Çağlayan, Ç., Cernițanu, M., Costa Pereira, C., Dernovšček Hafner, N., Droz, N., Eglite, M., Godderis, L., Gündel, H., Hakanen, … Wahlen, A. (2021). Harmonized definition of occupational burnout: A systematic review, semantic analysis, and Delphi consensus in 29 countries. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 47(2), 95-107. https://doi.org/10.5271/sjweh.3935
     [Google Scholar]
  12. Guthier, C., Dormann, C., & Voelkle, M. C. (2020). Reciprocal effects between job stressors and burnout: A continuous time meta-analysis of longitudinal studies. Psychological Bulletin, 146(12), 1146-1173. https://doi.org/10.1037/bul0000304.
     [Google Scholar]
  13. Harvey, S. B., Modini, M., Joyce, S., Milligan-Saville, J. S., Tan, L., Mykletun, A., Bryant, R. A., Christensen, H., & Mitchell, P. B. (2017). Can work make you mentally ill? A systematic meta-review of work-related risk factors for common mental health problems. Occupational and Environmental Medicine, 74(4), 301-310. https://doi.org/10.1136/oemed-2016-104015
     [Google Scholar]
  14. Hooftman, W. E., Mars, G. M. J., Janssen, B., De Vroome, E. M. M., & Van den Bossche, S. N. J. (2015). Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2014: Methodologie en globale resultaten. TNO/CBS. https://monitorarbeid.tno.nl/wp-content/uploads/sites/16/2023/10/NEA-2014.pdf
     [Google Scholar]
  15. Houtman, I. (2020). Epidemiologie van werkgerelateerde psychische aandoeningen en klachten. In W.Schaufeli & A.Bakker (Eds.), Psychologie van arbeid en gezondheid (4e editie, pp. 259-278). Bohn Stafleu van Loghum. https://www.wrr.nl/publicaties/working-papers/2020/01/15/intensivering-van-werk-in-nederland
     [Google Scholar]
  16. Houtman, I., Dhondt, S., Preenen, P., Kraan, K., & De Vroome, E. M. M. (2020). Intensivering van werk in Nederland: Wat is het, waar staan we en wat te doen. WRR, Working paper 36. https://www.wrr.nl/publicaties/working-papers/2020/01/15/intensivering-van-werk-in-nederland
     [Google Scholar]
  17. Houtman, I., Kraan, K., Rosenkrantz, N., Bouwens, L., Van den Bergh, R., Venema, A., Teeuwen, P., Verhoef, H., Schoone, M., Van der Zwaan, M., Jansen, S., & Hummel, L. (2021). Oorzaken, gevolgen en risicogroepen van burn-out: Literatuurstudie, secundaire analyses en interviewresultaten. TNO. Aanbieding aan de Tweede Kamer op 11januari2021. https://publications.tno.nl/publications/34636206/mBKULR/TNO-2019-R11309.pdf
     [Google Scholar]
  18. Houtman, I., Thielecke, J., De Vroome, E., & Wiezer, N. (2025). Trends in burnoutklachten op basis van de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA). Gedrag & Organisatie, 38(2), 109-138. https://doi.org/10.5117/GO2025.2.002.HOUT
     [Google Scholar]
  19. Houtman, I., Van der Ploeg, K., De Vroome, E., & Ramaekers, M. (2019). Kerncijfers. In M.Douwes & W.Hooftman (Eds.), Arbobalans 2018 (p. 31). TNO. https://monitorarbeid.tno.nl/publicaties/arbobalans-2018/
     [Google Scholar]
  20. International Labour Organization. (2012). International standard classification of occupations: ISCO-08 (Vol. 1: Structure, group definitions and correspondence tables). International Labour office. https://webapps.ilo.org/ilostat-files/ISCO/newdocs-08-2021/ISCO-08/ISCO-08%20EN%20Vol%201.pdf
     [Google Scholar]
  21. Kain, J., & Jex, S. (2010). Karasek’s (1979) job demands-control model: A summary of current issues and recommendations for future research. In P. L.Perrewé & D. C.Ganster (Eds.), New developments in theoretical and conceptual approaches to job stress (Vol 8, pp. 237-268). Emerald Group Publishing. https://doi.org/10.1108/S1479-3555(2010)0000008009
     [Google Scholar]
  22. Karasek, R. (1979). Job demands, job decision latitude, and mental strain: Implications for job redesign. Administrative Science Quarterly, 24, 285-308. http://dx.doi.org/10.2307/2392498
     [Google Scholar]
  23. Klug, K. (2020). Young and at risk? Consequences of job insecurity for mental health and satisfaction among labor market entrants with different levels of education. Economic and Industrial Democracy, 41(3), 562-585. https://doi.org/10.1177/0143831X17731609
     [Google Scholar]
  24. Law, P. C. F., Too, L. S., Butterworth, P., Witt, K., Reavley, N., & Milner, A. (2020). A systematic review on the effects of work-related stressors on mental health of young workers. International Archives of Occupational and Environmental Health, 93(5), 611-622. https://doi.org/10.1007/s00420-020-01516-7
     [Google Scholar]
  25. Loonaangifteketen. (2024). Wat is de Polisadministratie? Belastingdienst, UWV en CBS. https://www.loonaangifteketen.nl/documenten/vragen-en-antwoorden/wat-is-de-polisadministratie
     [Google Scholar]
  26. Mars, G. M. J., Van den Heuvel, S. G., Knops, J. C., De Vroome, E. M. M., Gielen, W. J. M., Van Dam, L. M. C., Gommans, G. M., & Janssen, B. J. M. (2023). Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2022: Onderzoeksbeschrijving. TNO/CBS. https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/rapportages/2023/nationale-enquete-arbeidsomstandigheden--nea---2022-onderzoeksbeschrijving
     [Google Scholar]
  27. Mars, G. M. J., Van den Heuvel, S. G., Knops, J. C., De Vroome, E. M. M., Gielen, W. J. M., Van Dam, L. M. C., Gommans, G. M., & Janssen, B. J. M. (2024). Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2023: Onderzoeksbeschrijving. TNO/CBS. https://www.cbs.nl/nl-nl/longread/rapportages/2024/nationale-enquete-arbeidsomstandigheden--nea---2023-onderzoeksbeschrijving
     [Google Scholar]
  28. Merens, A., & Bucx, F. (2018). Werken aan de start: Jonge vrouwen en mannen op de arbeidsmarkt. SCP. https://www.researchgate.net/publication/322696997_Werken_aan_de_start_Jonge_vrouwen_en%20_mannen_op_de_arbeidsmarkt%20
     [Google Scholar]
  29. Michiels, J. (2016). De rol van arbeidsverleden bij de doorstroom van flexibel naar vast werk. ESB, 101(4733), 28april, 311. https://esb.nu/wp-content/uploads/2022/11/311-311_MICHELSnw.pdf
     [Google Scholar]
  30. Norlund, S., Reuterwall, C., Höög, J., Lindahl, B., Janlert, U., & Brigander, L. S. (2010). Burnout, working conditions and gender results from the Northern Sweden MONICA Study. BMCPublic Health, 10, 326. http://www.biomedcentral.com/1471-2458/10/326
     [Google Scholar]
  31. Otten, D., Tibubos, A. N., Schomerus, G., Brähler, E., Binder, H., Kruse, J., Ladwig, K. H., Wild, P. S., Grabe, H. J., & Beutel, M. E. (2021). Similarities and differences of mental health in women and men: A systematic review of findings in three large German cohorts. Frontiers in Public Health, 9, 553071. https://doi.org/10.3389/fpubh.2021.553071
     [Google Scholar]
  32. Podsakoff, P. M., Podsakoff, N. P., Williams, L. J., Huang, C., & Yang, J. (2024). Common method bias: It’s bad, it’s complex, it’s widespread, and it’s not easy to fix. Annual Review of Organizational Psychology and Organizational Behavior, 11(1), 17-61. https://doi.org/10.1146/annurev-orgpsych-110721-040030
     [Google Scholar]
  33. Rotenstein, L. S., Torre, M., Ramos, M. A., Rosales, R. C., Guille, C., Sen, S., & Mata, D. A. (2018). Prevalence of burnout among physicians: A systematic review. JAMA, 320(11), 1131-1150. https://jamanetwork.com/journals/jama/fullarticle/2702871
     [Google Scholar]
  34. Rouvroye, L. (2023). Bestaans(on)zekerheid in de ogen van jongvolwassenen. Demos: Bulletin over Bevolking en Samenleving, 39(5), 1-4. https://nidi.nl/demos/bestaansonzekerheid-in-de-ogen-van-jongvolwassenen/
     [Google Scholar]
  35. Rudolph, C. W., Rauvola, R. S., Constanza, D. P., & Zacher, H. (2021). Generations and generational differences: Debunking myths in organizational science and practice and paving new paths forward. Journal of Business and Psychology, 36, 945-967. https://link.springer.com/article/10.1007/s10869-020-09715-2
     [Google Scholar]
  36. Rudolph, C. W., & Zacher, H. (2022). Generations, we hardly knew ye: An obituary. Group & Organization Management, 47(5), 928-935. https://doi.org/10.1177/10596011221098307
     [Google Scholar]
  37. Rugulies, R., Aust, B., Greiner, B. A., Arensman, E., Kawakami, N., LaMontagne, A. D., & Madsen, I. E. (2023). Work-related causes of mental health conditions and interventions for their improvement in workplaces. The Lancet, 402(10410), 1368-1381. https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIISO140-6736(23)00869-3/fulltext
     [Google Scholar]
  38. Rugulies, R., Aust, B., Madsen, I. E. H., Burr, H., Siegrist, J., & Bultman, U. (2012). Adverse psychosocial working conditions and risk of severe depressive symptoms: Do effects differ by occupational grade?European Journal of Public Health, 23(3), 415-420. https://academic.oup.com/eurpub/article/23/3/415/540207
     [Google Scholar]
  39. Schaufeli, W., De Witte, H., & Desart, S. (2020). De Burnout Assessment Tool (BAT): Een nieuw instrument voor het meten van burn-out. Tijdschrift Klinische Psychologie, 50(4), 269-283. https://www.wilmarschaufeli.nl/publications/Schaufeli/553.pdf
     [Google Scholar]
  40. Schaufeli, W., & Van Dierendonck, D. (2000). Utrechtse Burnout Schaal: Handleiding. Swets & Zeitlinger.
     [Google Scholar]
  41. Schoemaker, C., Kleinjan, M., Van der Borg, W., Busch, M., Muntinga, M., NuijenJ., & Dedding, C. (2019). Mentale gezondheid van jongeren: Enkele cijfers en ervaringen. RIVM, Trimbos-instituut en Amsterdam UMC. https://www.rivm.nl/sites/default/files/2022-03/011281_120429_RIVM%20Brochure%20Mentale%20Gezondheid_V7B_TG_V2.pdf
     [Google Scholar]
  42. UWV Kenniscentrum. (2025). Volumeontwikkelingen voorjaar 2025: Duiding van ontwikkelingen in de sociale zekerheid. UWV. https://www.uwv.nl/assets/files/16411e16-023d-4024-913e-f412c581f8c4/ukv-2025-3-extra-april.pdf
     [Google Scholar]
  43. Van den Bossche, S. N. J., Hupkes, C. L. H., De Ree, S. J. M., & Smulders, P. G. W. (2006). Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2005: Methodologie en globale resultaten. TNO/CBS. https://publications.tno.nl/publication/100504/C0b3ig/bossche-2006-nationale.pdf
     [Google Scholar]
  44. Van den Brakel, M., Portegijs, W., & Hermans, B. (2020). Emancipatiemonitor 2020: Werk en economische zelfstandigheid: Hoe zit dat per levensfase?CBS. https://www.cbs.nl/nl-nl/publicatie/2020/50/emancipatiemonitor-2020
     [Google Scholar]
  45. Van Veen, M., Bruel, D., Bouwens, L., Held, N., & Soeter, M. (2023). Burn-outklachten onder jonge werknemers een groeiend probleem?TNO. https://repository.tno.nl/SingleDoc?find=UID%20240db50c-fdac-4063-9da7-7597c853f123
     [Google Scholar]
  46. Van Veen, M., & Niks, I. (2024). Generatieverschillen in werkgerelateerde behoeften, waarde van werk en mentale gezondheid. TNO. https://monitorarbeid.tno.nl/wp-content/uploads/sites/16/2024/05/Generatieverschillen-in-werkgerelateerde-behoeften-waarde-van-werk-en-mentale-gezondheid.pdf
     [Google Scholar]
  47. Van Veen, M., Schelvis, R. M., Bongers, P. M., Oude Hengel, K. M., & Boot, C. R. (2024). A qualitative study of young workers’ experience of the psychosocial work environment and how this affects their mental health. BMC Public Health, 24(1), 3341. https://doi.org/10.1186/s12889-024-20760-x
     [Google Scholar]
  48. Van Veen, M., Schelvis, R. M., Hoekstra, T., Bongers, P. M., Boot, C. R., & Oude Hengel, K. M. (2023). Work characteristics and emotional exhaustion among young workers: A latent class analysis. BMJ Open, 13(10), e074386. https://dx.doi.org/10.1136/bmjopen-2023-074386.
     [Google Scholar]
  49. Verhofstadt, E., De Witte, H., & Omey, E. (2009). Demand, control and its relationship with job mobility among young workers. Economic and Industrial Democracy, 20(2), 266-293. https://www.researchgate.net/profile/Hans_De_Witte/publication/238334689_Demand_Control_and_its_Relationship_with_Job_Mobility_among_Young_Workers/links/542e98b50cf277d58e8ec2f5.pdf
     [Google Scholar]
  50. Wielers, R., Hummel, L., & Van der Meer, P. (2022). Career insecurity and burnout complaints of young Dutch workers. Journal of Education and Work, 35, 227-240. https://www.tandfonline.com/doi/epdf/10.1080/13639080.2021.2018412
     [Google Scholar]
/content/journals/10.5117/GO2026.1.005.VEEN
Loading
Heterogeniteit in burn-outklachten onder jonge Nederlandse werknemers
G&O 39, 95 (2026); https://doi.org/10.5117/GO2026.1.005.VEEN
/content/journals/10.5117/GO2026.1.005.VEEN
/content/journals/10.5117/GO2026.1.005.VEEN
Loading

Data & Media loading...

  • Soort artikel: Research Article
Keyword(s): burnout complaints; educational level; sociodemographic characteristics; work characteristics; young employees

Meest geciteerd Most Cited RSS feed

Dit is een verplicht veld
Graag een geldig e-mailadres invoeren
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error