De Nederlandse receptie van Duitse toekomsten | Amsterdam University Press Journals Online
2004
Volume 62, Issue 1
  • ISSN: 1876-9071
  • E-ISSN: 2214-5729

Abstract

Abstract (English)

The publication of Bernhard Kellermann’s (1913) was the start of the heyday of German speculative fiction. In this period several German speculative fiction novels were also published in Dutch translation. These translations introduced an alternative discourse in the Netherlands. This article describes the ideological development of German speculative fiction with analyses of Bernhard Kellermann’s and Hans Dominik’s (1923) and juxtaposes this with the dominant discourse in Dutch speculative fiction. Subsequently, the article analyses the reception of translated German speculative fiction novels. The reception of Hans Dominik’s representative work and Hanns Gobsch’ diverging (1931) form the basis for this analysis.

Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.5117/IN2024.1.004.ALTE
2024-06-01
2024-07-21
Loading full text...

Full text loading...

/deliver/fulltext/18769071/62/1/IN2024.1.004.ALTE.html?itemId=/content/journals/10.5117/IN2024.1.004.ALTE&mimeType=html&fmt=ahah

References

  1. Brockes, Ferdinand (1924). De heeren der aarde (G.Ingwersen, Vert.). W. ten Have.
    [Google Scholar]
  2. Daumann, Rudolf Heinrich (1942). De prop uit het ventiel (Jefde Leau & G.Klaass, Vert.) Bruna.
    [Google Scholar]
  3. Daumann, Rudolf Heinrich (1942). Einde van het goud (J.P.Schade, Vert.). Roskam.
    [Google Scholar]
  4. Daumann, Rudolf Heinrich (1942). Opmarsch tegen den dood (Jefde Leau & G.Klaass, Vert.). Bruna.
    [Google Scholar]
  5. Dominik, Hans (1925). De macht der drie. De doodende straal (PierreDumolin, Vert.). Sijthoff.
    [Google Scholar]
  6. Dominik, Hans (1936). Staal en vuur (Thijsvan de Griendt, Vert.) Malmberg, 1936.
    [Google Scholar]
  7. Dominik, Hans (1938). Het jaar 2100. In het voetspoor van Dsjengis-Khan (Onbekende vertaler). De Combinatie.
    [Google Scholar]
  8. Dominik, Hans (1942). Dollarvlucht (H.van Duinkerken, Vert.). Roskam.
    [Google Scholar]
  9. Dominik, Hans (1942). Land uit vuur en water (K.Frits, Vert.). Roskam.
    [Google Scholar]
  10. Dominik, Hans (1943). Atoomgewicht 500 (N.H.den Hertog, Vert.) De Amsterdamsche Keurkamer.
    [Google Scholar]
  11. Dominik, Hans (1943). Een ster viel van den hemel (Martinvan den Broeck, Vert.). Roskam.
    [Google Scholar]
  12. Eichacker, Reinhold (1930). De reis in het oneindige (C.C.Bender, Vert.). Seyffardt.
    [Google Scholar]
  13. Eichacker, Reinhold (1930). Paniek (C.C.Bender, Vert.). Seyffardt.
    [Google Scholar]
  14. Gail, Otto Willi (1929). De steen van Atlantis (C.C.Bender, Vert.). Seyffardt.
    [Google Scholar]
  15. Gail, Otto Willi (1929). Een reis om de maan (C.C.Bender, Vert.). Seyffardt.
    [Google Scholar]
  16. Gail, Otto Willi (1929). Per raketvliegtuig naar de maan (F.L.V.Julien, Vert.) Sijthoff.
    [Google Scholar]
  17. Gobsch, Hanns (1932). Waan-Europa 1934 (Jefde Leau, Vert.) De Torentrans.
    [Google Scholar]
  18. Hanstein, Otfrid von (1935). De dodende straal (H.A.Schmidt, Vert.). Malmberg.
    [Google Scholar]
  19. Harbou, Thea von (1928). Metropolis (Maurits J.Vles, Vert.). Nederlandse Uitgevers Maatschap.
    [Google Scholar]
  20. Harbou, Thea von (1929). De Maangodin (Maurits J.Vles, Vert.). Nederlandse Uitgevers Maatschap.
    [Google Scholar]
  21. Harbou, Thea von (1930). Het eiland der onsterfelijkheid (Maurits J.Vles, Vert.). Nederlandsche Keurboekerij.
    [Google Scholar]
  22. Kellermann, Bernhard (1915). De Tunnel (F.Goossens, Vert.). Sijthoff.
    [Google Scholar]
  23. B. (1925, 27maart). “De Macht der Drie”. HansDominik. De Tijd, p. 9.
    [Google Scholar]
  24. J.L.F. (1932, 16juli). Boekbesprekingen. De Standaard, p. 9.
    [Google Scholar]
  25. F.C.L. (1925). De macht der drie. De Hollandsche Revue, 30(5): 183-184.
    [Google Scholar]
  26. De Jong, A.M. (1932, 16augustus). Waan-Europa – een visioen. Angst voor het bolsjewisme. Het Volk, p. 8.
    [Google Scholar]
  27. Gelderlander, De (1936, 24November). Staal en Vuur door Hans Dominik. De Gelderlander, p. 2.
    [Google Scholar]
  28. Gulden Winckel, Den (1925). Hans Dominik. De macht der drie. De doodende straal. Den Gulden Winckel, 24(2): 43-47.
    [Google Scholar]
  29. Hake, J.A. vor der (1932, 25september). ‘… nochtans om de eeden en degenen, die mede aanzaten…’Algemeen Handelsblad, p. 1.
    [Google Scholar]
  30. LimburgerKoerier (1936, 28november). Jeugdboeken. Avonturen van allerlei aard voor jongens van negen tot achttien. Limburger Koerier, p. 15.
    [Google Scholar]
  31. LimburgerKoerier (1932, 28mei). Waan-Europa 1934. Limburger Koerier, p. 19.
    [Google Scholar]
  32. Maasbode, De (1932, 19april). Waan-Europa 1934, p. 2.
    [Google Scholar]
  33. Maasbode, De (1932, 20april). Beoordeelingen van Waan-Europa 1932, p. 3.
    [Google Scholar]
  34. Nieuwsblad voor den boekhandel (1924, 14november). Bij A.W. Sijthoff’s zijn verschenen. Nieuwsblad voor den boekhandel, p. 1012.
    [Google Scholar]
  35. Nieuws van den dag voor Nederlandsch-Indië, Het (1916, 31januari). Boekaankondiging. Het nieuws van den dag voor Nederlandsch-Indië, p. 6.
    [Google Scholar]
  36. Rotterdamsch nieuwsblad (1932, 2augustus). Waan-Europa 1934, door Hans Gobsch. Rotterdamsch Nieuwsblad, p. 15.
    [Google Scholar]
  37. Spierings, Kees (1932, 15oktober). Waan-Europa 1934. De oorlog der toekomst zal den weg bereiden voor het bolsjewisme. De Volkskrant, p. 11-12.
    [Google Scholar]
  38. Staargaard, W.F. (1932, 20augustus). De Indische Ondernemingsbond. Staargaard’s Jaarrede. De Indische courant, p. 5.
    [Google Scholar]
  39. Temmink, J.A.J. (1942, 29december). Ontspanningslectuur. De Gooi- en Eemlander, p. 2.
    [Google Scholar]
  40. Vaderland, Het. (1932, 12augustus). De oorlog van 1934. Het Vaderland, p. 9.
    [Google Scholar]
  41. Volk, Het (1932, 19maart). Waarschuwend toekomstboek. Het Volk, p. 16.
    [Google Scholar]
  42. Altena, G. (2020a). Kämpfe um die Zukunft. Die Technik im niederländischen und deutschen Zukunftsroman der Zwischenkriegszeit [Masterscriptie, Rijksuniversiteit Groningen]. Geraadpleegd op 25maart2024 van https://arts.studenttheses.ub.rug.nl/id/eprint/26079.
    [Google Scholar]
  43. Altena, G. (2020b). Prometheïsche held of arrogante hemelbestormer. Ingenieurs in Hans Dominiks “Befehl aus dem Dunkel” (1933) en Maurits Dekkers “C.R. 133” (1926). Vooys, 38(4), 27-38.
    [Google Scholar]
  44. Altena, G. (2022). Synthese statt Technokratie. Der “Toekomstroman” der Zwischenkriegszeit. In KristinPlatt & MonikaSchmitz-Emans (Red.), Zukunftsromane der Zwischenkriegszeit: Poetisch-politische Imaginationen (pp. 167-179). De Gruyter.
    [Google Scholar]
  45. Baneke, D. (2008). Synthetisch denken: natuurwetenschappers en hun rol in een moderne maatschappij, 1900-1940. Verloren.
    [Google Scholar]
  46. Bordewijk, F. (1931/1949). Blokken. In FerdinandBordewijk, Blokken/Knorrende Beesten/Bint (pp. 5-46). Nijgh & Van Ditmar.
    [Google Scholar]
  47. Brandt, D. (2012). Der deutsche Zukunftsroman 1918-1945: Gattungstypologie und sozialgeschichtliche Verortung. Der deutsche Zukunftsroman 1918-1945. Max Niemeyer.
    [Google Scholar]
  48. Canter, Bernard (1922). Nieuw Utopia. De verjongingskuur van een Grijsaard. Van Holkema & Warendorf.
    [Google Scholar]
  49. Dekker, M. (1926). C.R. 133. H.P. Leopold.
    [Google Scholar]
  50. Droste, W. (2004). Bernhard Kellermann und sein Tunnel in die Zukunft. Die Welt im Netz der Vernetzung. Berliner Beiträge zur Hungarologie, 14, 177-186.
    [Google Scholar]
  51. Even-Zohar, I. (1990). Polysystem Studies. Poetics Today, 11(1), 1-268.
    [Google Scholar]
  52. Fuld, Werner. (1989). Bis an die Knöchel im Geld’. In MarcelReich-Ranicki (Red.), Romane von Gestern – heute gelesen: Band 1: 1900-1918 (pp. 180-186). Fischer.
    [Google Scholar]
  53. Groeneveld, Gerard (2010). “We Mature into a Resilient People.” Publishing House De Amsterdamsche Keurkamer. Quaerendo, 40(3-4), 284-304.
    [Google Scholar]
  54. Hahnemann, A. (2010). Texturen des Globalen: Geopolitik und populäre Literatur in der Zwischenkriegszeit 1918-1939. Winter.
    [Google Scholar]
  55. Huizinga, Johan (1935/2007). In de schaduwen van morgen: een diagnose van het geestelijk lijden van onze tijd. (GeorgeHarinck, Red.). Aspekt.
    [Google Scholar]
  56. Jacobs, M (1928). De Mensch… Meester. La Rivière & Voorhoeve.
    [Google Scholar]
  57. Kurtz, G. (2006). A Socialist State of Grace: The Radical Reformism of Jean Jaurès. New Political Science, 28(3), 401-418.
    [Google Scholar]
  58. Leucht, R. (2022). Der Ingenieur: Grammatik eines Hoffnungsträgers. Intercom Verlag.
    [Google Scholar]
  59. Linmans, W. (2021). De oorlog van morgen: Nederlandse beeldvorming van een volgende oorlog, 1918-1940. Prometheus.
    [Google Scholar]
  60. Miloradovic-Weber, C. (1989). Der Erfinderroman 1850-1950: zur literarischen Verarbeitung der technischen Zivilisation: Konstituierung eines literarischen Genres. P. Lang.
    [Google Scholar]
  61. Nagl, M. (1972). Science Fiction in Deutschland: Untersuchungen zur Genese, Soziographie und Ideologie der phantastischen Massenliteratur. TVV.
    [Google Scholar]
  62. Nagl, M. (1981). Science fiction: ein Segment populärer Kultur im Medien- und Produktverbund. Narr.
    [Google Scholar]
  63. Pauer, E. (2004). Die Mobilisierung der Ingenieure in der Zwischenkriegszeit. Von der Technokratie zum “wissenschaftlichen Industrialismus” (kagakushugi kôgyô). Nachrichten der Gesellschaft für Natur- und Völkerkunde Ostasiens, Hamburg, 74(1/2): 93-128.
    [Google Scholar]
  64. Pierrart, T. (2016). Lezen over morgen. Nederlandstalige toekomstliteratuur door de ogen van de lezer. Spiegel der Letteren58(3), 351-375.
    [Google Scholar]
  65. Pierrart, T. (2019). Van Blokken tot brokken. Ideologisch bouwen in Nederlandstalige toekomstliteratuur. Extaze, 8(1), 4-13.
    [Google Scholar]
  66. Schuhmann, M. (2018). Völkische Science Fiction: Deutsche Zukunftsromane mit völkischen Tendenzen (1890-1933). ILCEA, 30. Geraadpleegd op 6september2023, van https://doi.org/10.4000/ilcea.4616.
    [Google Scholar]
  67. Van der Ven, F.F. (1925). De groote vinding. Van Loghum Slaterus.
    [Google Scholar]
  68. Van Kalmthout, T. (2009). Translation as a Complementary Factor in Cultural Repertoire Formation. Arcadia, 44(2), 335-351.
    [Google Scholar]
  69. Venema, Adriaan (1992). Schrijvers, uitgevers en hun collaboratie. 4. Uitgevers en boekhandelaren. Arbeiderspers.
    [Google Scholar]
  70. Wagenvoort, Maurits (1923). Een huwelijk in het jaar 2000. Meulenhoff.
    [Google Scholar]
http://instance.metastore.ingenta.com/content/journals/10.5117/IN2024.1.004.ALTE
Loading
This is a required field
Please enter a valid email address
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error