Onzekerheid en ondersteuning bij alledaagse opvoedproblemen. Waar we staan en wat er nodig is.1 | Amsterdam University Press Journals Online
2004
Volume 44, Issue 1
  • ISSN: 1567-7109
  • E-ISSN: 2468-1652

Abstract

Samenvatting

Opvoeden is een mooie, maar complexe taak, en ouders twijfelen vaak of ze het wel goed doen. Veel ouders ervaren tegenwoordig stress en vermoeidheid, en sommigen ontwikkelen zelfs een burn-out door opvoeden. Verschillende maatschappelijke trends liggen ten grondslag aan deze ontwikkelingen, waaronder onzekerheid over wat als normaal wordt beschouwd in de ontwikkeling van kinderen, de druk om perfect op te voeden, en een afname van informele steunnetwerken. Deze drie ontwikkelingen staan in deze bijdrage centraal.

Ten eerste hebben ouders tegenwoordig toegang tot een overvloed aan informatie, maar dit leidt paradoxaal genoeg vaker tot verwarring dan tot helderheid. Ouders zijn vaak onzeker over of hun kind zich normaal ontwikkelt. Ten tweede zorgt de maatschappelijke druk om perfect te zijn als ouder voor onrealistische verwachtingen en stress. Deze nadruk op perfectie zorgt ervoor dat ouders minder zelfvertrouwen hebben en zich onbekwaam voelen in de opvoeding. Ten derde voelen ouders zich vaak geïsoleerd en vinden ze het moeilijk om hulp te vragen aan vrienden, familie of buren. In een individualistische samenleving zorgt het idee van zelfredzaamheid ervoor dat ouders terughoudend zijn om hulp te vragen. Er is een verschuiving nodig naar “goed genoeg ouderschap”. Het accepteren van de verschillen in ontwikkeling, het erkennen dat ouderschap niet perfect hoeft te zijn, en het lef hebben om hulp te vragen in het netwerk, zijn belangrijke stappen om het welzijn van ouders te verbeteren. Door het idee van goed genoeg ouderschap te omarmen, kunnen ouders zich bevrijden van onrealistische verwachtingen, en dat is uiteindelijk beter voor zowel ouders als kinderen.

Loading

Article metrics loading...

/content/journals/10.5117/PED2024.1.007.LUIJ
2024-06-01
2024-07-21
Loading full text...

Full text loading...

/deliver/fulltext/15677109/44/1/PED2024.1.007.LUIJ.html?itemId=/content/journals/10.5117/PED2024.1.007.LUIJ&mimeType=html&fmt=ahah

References

  1. Ainsworth, M. D. S., Bell, S. M., & Stayton, D. J. (1971). Individual differences in strange-situation behaviour of one-year-olds. In H. R.Shaffer (Ed.), The origins of human social relations (pp. 17-57). Academic Press.
    [Google Scholar]
  2. Bakker, N. (2009). De ‘goede’ opvoeding in het gezin: Over veranderende kwaliteitsnormen in de twintigste eeuw. In A.Minnaert, H.Lutje Spelberg & H.Amsing (Eds.), Het pedagogisch quotiënt (pp. 21-44). Bohn Stafleu van Loghum. https://10.1007/978-90-313-7977-4_2
    [Google Scholar]
  3. Barry, E. S. (2021). Sleep Consolidation, Sleep Problems, and CoSleeping: Rethinking Normal Infant Sleep as Species-Typical. The Journal of Genetic Psychology, 182(4), 183-204. https://10.1080/00221325.2021.1905599
    [Google Scholar]
  4. Baumrind, D. (1971). Current patterns of parental authority. Developmental Psychology, 4(1), 1-103. https://10.1037/h0030372
    [Google Scholar]
  5. Beugelsdijk, S. (2019). Nederlandse waarden en normen internationaal vergeleken. Sociaal Cultureel Planbureau. https://www.scp.nl/binaries/scp/documenten/monitors/2019/06/26/denkend-aan-nederland/SCR_H9.pdf
    [Google Scholar]
  6. Blokland, G. (2015). Over Opvoeden Gesproken. SWP.
    [Google Scholar]
  7. Bowlby, J. (1969). Attachment and loss. Vol. 1: Attachment. Basic Books.
    [Google Scholar]
  8. Bridgett, D. J., Burt, N. M., Edwards, E. S., & Deater-Deckard, K. (2015). Intergenerational Transmission of Self-Regulation: A Multidisciplinary Review and Integrative Conceptual Framework. Psychological Bulletin, 141(3), 602-654. https://10.1037/a0038662
    [Google Scholar]
  9. Bucx, F., Eggink, E., & De Klerk, M. (2023). Meer zicht op ouders. Zorgen, problemen en hulpbronnen van ouders van minderjarige kinderen. Sociaal en Cultureel Planbureau. https://www.scp.nl/publicaties/publicaties/2023/05/31/deelrapport-meer-zicht-op-ouders
    [Google Scholar]
  10. Coleman, J. (2021, April18,). Parents are sacrificing their social lives on the altar of intensive parenting. The Atlantic. https://www.theatlantic.com/family/archive/2021/04/intensive-parenting-bad-parents-social-lives/618629/
    [Google Scholar]
  11. Dagan, O., & Sagi-Schwartz, A. (2021). Early attachment networks to multiple caregivers: History, assessment models, and future research recommendations. New Directions for Child and Adolescent Development, 180, 9-19. https://10.1002/cad.20446
    [Google Scholar]
  12. Davis, A. M. B., & Kramer, R. S. S. (2021). Commentary: Does ‘cry it out’ really have no adverse effects on attachment? Reflections on Bilgin and Wolke (2020). Journal of Child Psychology and Psychiatry, 62(12), 1488-1490. https://10.1111/jcpp.13390
    [Google Scholar]
  13. Galland, B. C., Taylor, B. J., Elder, D. E., & Herbison, P. (2011). Normal sleep patterns in infants and children: A systematic review of observational studies. Sleep Medicine Reviews, 16(3), 213-222. https://10.1016/j.smrv.2011.06.001
    [Google Scholar]
  14. Gezonde Generatie. (2021). Eerste 1000 dagen. https://gezondegeneratie.nl/eerste-1000-dagen/
    [Google Scholar]
  15. Grosfeld, T. (2023, Oct27,). Waarom willen ouders alleen nog maar het allerbeste voor hun kind? Relax toch een beetje!Trouw. https://www.trouw.nl/tijdgeest/waarom-willen-ouders-alleen-nog-maar-het-allerbeste-voor-hun-kind-relax-toch-een-beetje~bab2d3a4/
    [Google Scholar]
  16. Hardyment, C. (1995). Perfect parents: parenting advice past and present. Oxford University Press.
    [Google Scholar]
  17. Harries, V., & Brown, A. (2019). The association between use of infant parenting books that promote strict routines, and maternal depression, self-efficacy, and parenting confidence. Early Child Development and Care, 189(8), 1339-1350. https://10.1080/03004430.2017.1378650
    [Google Scholar]
  18. Hoex, J., Vlaardingerbroek, S., Balledux, M., Speetjens, P., & Vink, C. (2022). Opgroeien doe je samen. Bouwen aan een stevige pedagogische basis. Nederlands Jeugdinstituut. https://www.nji.nl/sites/default/files/2022-12/Opgroeien%20doe%20je%20samen.pdf
    [Google Scholar]
  19. Korteweg, N., & Spiering, H. (2022, Dec23). Is een onveilige hechting bepalend voor de rest van het leven?Nrc. https://www.nrc.nl/nieuws/2022/12/23/troost-vormt-het-fundament-van-de-hechting-tussen-ouder-en-kind-a4152185?t=1701266898
    [Google Scholar]
  20. Luijk, M. P. C. M., Mileva-Seitz, V., Jansen, P. W., Van IJzendoorn, M. H., Jaddoe, V. W. V., Raat, H., Hofman, A., Verhulst, F. C., & Tiemeier, H. (2013). Ethnic differences in prevalence and determinants of mother–child bed-sharing in early childhood. Sleep Medicine, 14(11), 1092-1099. https://10.1016/j.sleep.2013.04.019
    [Google Scholar]
  21. Luijk, M. P. C. M., Roisman, G. I., Haltigan, J. D., Tiemeier, H., Booth-Laforce, C., Ijzendoorn, M. H. V., Belsky, J., Uitterlinden, A. G., Jaddoe, V. W. V., Hofman, A., Verhulst, F. C., Tharner, A., & Bakermans-Kranenburg, M. J. (2011). Dopaminergic, serotonergic, and oxytonergic candidate genes associated with infant attachment security and disorganization? in search of main and interaction effects. Journal of Child Psychology and Psychiatry and Allied Disciplines, 52(12), 1295–1307. https://10.1111/j.1469-7610.2011.02440.x
    [Google Scholar]
  22. Luijk, M. P. C. M., Saridjan, N., Tharner, A., Ijzendoorn, M. H. V., Bakermans-Kranenburg, M. J., Jaddoe, V. W. V., Hofman, A., Verhulst, F. C., & Tiemeier, H. (2010a). Attachment, depression, and cortisol: Deviant patterns in insecureresistant and disorganized infants. Developmental Psychobiology, 52(5), 441–452. https://10.1002/dev.20446
    [Google Scholar]
  23. Luijk, M. P. C. M., Velders, F. P., Tharner, A., IJzendoorn, M. H. v., Bakermans-Kranenburg, M. J., Jaddoe, V. W. V., Hofman, A., Verhulst, F. C., & Tiemeier, H. (2010b). FKBP5 and resistant attachment predict cortisol reactivity in infants: Gene-environment interaction. Psychoneuroendocrinology, 35(10), 1454-1461. https://10.1016/j.psyneuen.2010.04.012
    [Google Scholar]
  24. Luijk, M. P. C. M., Beijers, R., & Van Rosmalen, L. (2020). Slaapproblemen bij jonge kinderen: Een pleidooi voor een breder spectrum aan interventies. Nederlands Tijdschrift Voor Geneeskunde, 164, D4449.
    [Google Scholar]
  25. Luijk, M., Ringoot, A., Kok, R., Lucassen, N., Prinzie, P., Tieman, W., & van der Horst, F. (2019). Opgroeien in de complexe werkelijkheid. De unieke bijdrage van de pedagogiek in Nederland. Pedagogiek, 39(1), 79-93. https://10.5117/PED2019.1.005.LUIJ
    [Google Scholar]
  26. Mäkelä, T. E., Peltola, M. J., Nieminen, P., Paavonen, E. J., Saarenpää-Heikkilä, O., Paunio, T., & Kylliäinen, A. (2018). Night Awakening in Infancy: Developmental Stability and Longitudinal Associations With Psychomotor Development. Developmental Psychology, 54(7), 1208-1218. https://10.1037/dev0000503
    [Google Scholar]
  27. McKenna, J. J., Ball, H. L., & Gettler, L. T. (2007). Mother-infant cosleeping, breastfeeding and sudden infant death syndrome: What biological anthropology has discovered about normal infant sleep and pediatric sleep medicine. American Journal of Physical Anthropology, 134(S45), 133-161. https://10.1002/ajpa.20736
    [Google Scholar]
  28. Meeussen, L., & Van Laar, C. (2018). Feeling Pressure to Be a Perfect Mother Relates to Parental Burnout and Career Ambitions. Frontiers in Psychology, 9, 2113. https://10.3389/fpsyg.2018.02113
    [Google Scholar]
  29. Mikolajczak, M., & Roskam, I. (2018). A theoretical and clinical framework for parental burnout: The balance between risks and resources (BR2). Frontiers in Psychology, 9, 886. https://10.3389/fpsyg.2018.00886
    [Google Scholar]
  30. Mileva-Seitz, V. R., Bakermans-Kranenburg, M. J., Battaini, C., & Luijk, M. P. C. M. (2017). Parent-child bed-sharing: The good, the bad, and the burden of evidence. Sleep Medicine Reviews, 32, 4–27. https://10.1016/j.smrv.2016.03.003
    [Google Scholar]
  31. Mileva-Seitz, V. R., Luijk, M. P. C. M., Ijzendoorn, M. H. v., Bakermans-Kranenburg, M. J., Jaddoe, V. W. V., Hofman, A., Verhulst, F. C., & Tiemeier, H. (2016). Association between infant nighttime-sleep location and attachment security: No easy verdict. Infant Mental Health Journal, 37(1), 5–16. https://10.1002/imhj.21547
    [Google Scholar]
  32. Mindell, J. A., Ph.D, Lee, C., & Sadeh, A. (2017). Young Child and Maternal Sleep in the Middle East. Sleep Medicine, 32, 75-82. https://10.1016/j.sleep.2016.11.011
    [Google Scholar]
  33. Mindell, J. A., Sadeh, A., Wiegand, B., How, T. H., & Goh, D. Y. T. (2010). Crosscultural differences in infant and toddler sleep. Sleep Medicine, 11(3), 274-280. https://10.1016/j.sleep.2009.04.012
    [Google Scholar]
  34. Mosko, S., Richard, C., McKenna, J., & Drummond, S. (1996). Infant Sleep Architecture During Bedsharing and Possible Implications for SIDS. Sleep, 19(9), 677-684. https://10.1093/sleep/19.9.677
    [Google Scholar]
  35. National Research Council. (2012). From neurons to neighborhoods: the science of early childhood development. National Academy Press.
    [Google Scholar]
  36. Nederlands Centrum Jeugdgezondheid. (2017). Richtlijn Gezonde slaap en slaapproblemen bij kinderen. Jeugdartsen Nederland (AJN). TNO.
    [Google Scholar]
  37. Nederlands Jeugdinstituut. (2021). Welbevinden van ouders: Evenwichtige ouders, blije kinderen?NJi. https://www.nji.nl/sites/default/files/2021-10/Welbevinden-van-ouders.pdf
    [Google Scholar]
  38. Otte, R. A., van Beukering, A. J. E., & Boelens-Brockhuis, L. (2019). Tracker-Based Personal Advice to Support the Baby’s Healthy Development in a Novel Parenting App: Data-Driven Innovation. JMIR mHealth and uHealth, 7(7), e12666. https://10.2196/12666
    [Google Scholar]
  39. Paavonen, E. J., Saarenpää-Heikkilä, O., Morales-Munoz, I., Virta, M., Häkälä, N., Pölkki, P., Kylliäinen, A., Karlsson, H., Paunio, T., & Karlsson, L. (2020). Normal sleep development in infants: findings from two large birth cohorts. Sleep Medicine, 69, 145-154. https://10.1016/j.sleep.2020.01.009
    [Google Scholar]
  40. Pointer. (2022, May). Grote toename kinderslaapcoaches, maar kwaliteitscontrole ontbreekt. https://pointer.kro-ncrv.nl/grote-toename-kinderslaapcoaches-maar-kwaliteitscontrole-ontbreekt
    [Google Scholar]
  41. Price, A. M. H., Wake, M., Ukoumunne, O. C., & Hiscock, H. (2012). Outcomes at six years of age for children with infant sleep problems: Longitudinal communitybased study. Sleep Medicine, 13(8), 991-998. https://10.1016/j.sleep.2012.04.014
    [Google Scholar]
  42. Ramos, K. D., Youngclarke, D., & Anderson, J. E. (2007). Parental perceptions of sleep problems among co-sleeping and solitary sleeping children. Infant and Child Development, 16(4), 417-431. https://10.1002/icd.526
    [Google Scholar]
  43. Riksen-Walraven, J. M. A., IJzendoorn, M. H. v., & Tavecchio, L. W. C. (2004). Pedagogische kwaliteit in de kinderopvang: doelstellingen en kwaliteitscriteria. In De kwaliteit van de Nederlandse Kinderopvang (pp. 100-124). Boom.
    [Google Scholar]
  44. Rittel, H. W. J., & Webber, M. M. (1973). Dilemmas in a general theory of planning. Policy Sciences, 4, 155-169.
    [Google Scholar]
  45. Sadeh, A., De Marcas, G., Guri, Y., Berger, A., Tikotzky, L., & Bar-Haim, Y. (2015). Infant Sleep Predicts Attention Regulation and Behavior Problems at 3-4 Years of Age. Developmental Neuropsychology, 40(3), 122-137. https://10.1080/87565641.2014.973498
    [Google Scholar]
  46. Séjourné, N., Sanchez-Rodriguez, R., Leboullenger, A., & Callahan, S. (2018). Maternal burn-out: an exploratory study. Journal of Reproductive and Infant Psychology, 36(3), 276-288. https://10.1080/02646838.2018.1437896
    [Google Scholar]
  47. Sorkkila, M., & Aunola, K. (2020). Risk Factors for Parental Burnout among Finnish Parents: The Role of Socially Prescribed Perfectionism. Journal of Child and Family Studies, 29(3), 648-659. https://10.1007/s10826-019-01607-1
    [Google Scholar]
  48. Sroufe, L. A. (2005). Attachment and development: A prospective, longitudinal study from birth to adulthood. Attachment & Human Development, 7(4), 349-367. https://10.1080/14616730500365928
    [Google Scholar]
  49. Super, C. M., Blom, M. J. M., Harkness, S., Ranade, N., & Londhe, R. (2021). Culture and the organization of infant sleep: A study in the Netherlands and the U.S.A.Infant Behavior & Development, 64, 101620. https://10.1016/j.infbeh.2021.101620
    [Google Scholar]
  50. van Bakel, H., Bastiaansen, C., Hall, R., Schwabe, I., Verspeek, E., Gross, J. J., Brandt, J. A., Aguiar, J., Akgun, E., Arikan, G., Aunola, K., Bajgarová, Z., Beyers, W., Bílková, Z., Boujut, E., Chen, B., Dorard, G., Escobar, M. J., Furutani, K., . . . Roskam, I. (2022). Parental Burnout Across the Globe During the COVID-19 Pandemic. International Perspectives in Psychology, 11(3), 141-152. https://10.1027/2157-3891/a000050
    [Google Scholar]
  51. Van IJzendoorn, M. H., Luijk, P. C. M., & Juffer, F. (2008). IQ of children growing up in children’s homes: A meta-analysis on IQ delays in orphanages. Merrill-Palmer Quarterly – A Journal of Developmental Psychology, 54(3), 341-366. https://10.1353/mpq.0.0002
    [Google Scholar]
  52. van IJzendoorn, M. H., Schuengel, C., Wang, Q., & Bakermans-Kranenburg, M. J. (2023). Improving parenting, child attachment, and externalizing behaviors: Meta-analysis of the first 25 randomized controlled trials on the effects of Video-feedback Intervention to promote Positive Parenting and Sensitive Discipline. Development and Psychopathology, 35(1), 241-256. https://10.1017/S0954579421001462
    [Google Scholar]
  53. van IJzendoorn, M. H., Bakermans-Kranenburg, M. J., Duschinsky, R., Fox, N. A., Goldman, P. S., Gunnar, M. R., Johnson, D. E., Nelson, C. A., Reijman, S., Skinner, G. C. M., Zeanah, C. H., & Sonuga-Barke, E. J. S. (2020). Institutionalisation and deinstitutionalisation of children 1: a systematic and integrative review of evidence regarding effects on development. The Lancet. Psychiatry, 7(8), 703-720. https://10.1016/S2215-0366(19)30399-2
    [Google Scholar]
  54. van Rosmalen, L., Buit-van der Kamp, T. P. T., Luijk, M. P. C. M., & van der Horst, F. C. P. (2022). Negeren of reageren? Het debat over de aanpak van huilende baby’s in historisch perspectief. Pedagogiek, 42(3), 313-337. https://10.5117/PED2022.3.004.ROSM
    [Google Scholar]
  55. VWS. (2020). Stelsel in groei: Een onderzoek naar financiële tekorten in de jeugdzorg. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2020/12/15/stelsel-in-groei
    [Google Scholar]
  56. Winnicot, D. W. (1965). The maturational process and the facilitative environment. International Universities Press.
    [Google Scholar]
  57. Wynter, K., Francis, L. M., Fletcher, R., McBride, N., Dowse, E., Wilson, N., Di Manno, L., Teague, S., & Macdonald, J. A. (2020). Sleep, mental health and wellbeing among fathers of infants up to one year postpartum: A scoping review. Midwifery, 88, 102738. https://10.1016/j.midw.2020.102738
    [Google Scholar]
http://instance.metastore.ingenta.com/content/journals/10.5117/PED2024.1.007.LUIJ
Loading
/content/journals/10.5117/PED2024.1.007.LUIJ
Loading

Data & Media loading...

This is a required field
Please enter a valid email address
Approval was a Success
Invalid data
An Error Occurred
Approval was partially successful, following selected items could not be processed due to error